Facebook
Twitter
Google +
Luister live
Geen info beschikbaar
Afspeellijst
Afspeellijst
Uw afspeellijst is leeg
    huidig werk:
    Opium (AVROTROS)

    Gepresenteerd door:

    Mieke van der Weij, Jan Mom, Andrea van Pol

    MA | DI | WO | DO | VR

    22:30 - 00:00

    In De Torenkamer van VondelCS wordt wekelijks een jonge kunstenaar 'opgesloten' om, niet afgeleid door dagelijkse prikkels, te werken aan een magnum opus. Er is dagelijks contact met de kunstenaar in de uitzending en op vrijdag haalt Andrea van Pol de kunstenaar op uit De Torenkamer en wordt het voltooide werk gepresenteerd.

    Via ons Instagram account houden de kunstenaars je op de hoogte van hun voortgang:

    Torenkamer

    Tanja Engelberts & Sander van Wettum

    Tanja Engelberts & Sander van Wettum werken deze week aan veelzijdig project rondom het Duitse eiland Helgoland.

    Beluisteren

    Bio

    Tanja Engelberts (1987) woont en werkt als beeldend kunstenaar in Den Haag.  In haar werk vertaalt zij fotografische onderzoeken naar een ruimtelijke ervaringen door middel van sculpturen en installaties. Ze onderzoekt de dualiteit van het romantische landschap en haar economische werkelijkheid. Op dit moment werkt ze aan een project over boor- en productieplatformen op de Noordzee.
    www.tanjaengelberts.eu www.carolineobreen.com

     

    Sander van Wettum (1987) werkt als fotograaf en beeldend kunstenaar in Rotterdam. Met zijn camera onderzoekt hij de vervreemding en abstractie die hij ervaart in onze alledaagse gebouwde omgeving. Van een zoektocht naar de essentie van de kantoorwijk tot het documenteren van een fictief vakantieresort: zijn eindeloos groeiende beeldarchief wordt regelmatig tentoongesteld in wisselende gedaantes en categorisaties.

    www.sandervanwettum.com

     

    Torenkamerplan

    In het voorjaar van 2017 fotografeerden wij een week op Helgoland, een Duits eiland in de Noordzee. De Nazi’s bouwde hier sinds de jaren dertig aan de grootste ijsvrije marine haven van Duitsland.  Nadat duizend Britse bommenwerpers hier een einde aan maakten, besloten de geallieerde voor een nog drastischere maatregel. In 1947 werd het eiland met de grootste non-nucleaire explosie ooit opgeblazen. Het overgebleven maanlandschap van amper 1,7 vierkante kilometer is tegenwoordig een populaire toeristische bestemming. Omdat Helgoland buiten het EU-douane gebied ligt, meren er dagelijks dagjesmensen aan die afkomen op de vele duty-free winkels die nu op dit eiland te vinden zijn.
    De vreemde geschiedenis en het eigenaardige hedendaagse gebruik van dit landschap is het uitgangspunt van ons project in de Torenkamer.  Tijdens deze week onderzoeken wij op een speelse manier hoe onze individuele kijk tot gezamenlijk werk kan leiden. Om ons gericht bezig te houden trekken we iedere dag een enveloppe met daarin de insteek van de dag zoals een zine, collage of een podcast. De insteek voor deze verschillende disciplines is om het eiland Hegoland bloot te leggen.

    • torenkamer

      vrijdag 8 september 2017

      S: En toen zaten we alweer in onze laatste dag torenkamer! De meest diverse en chaotische dag van de hele torenkamerweek….


      T: We hadden al besloten om niet alle vijf enveloppen te openen maar juiste de laatste dag te gebruiken om terug te kijken, verbeteringen te maken en al het ‘werk’ een onderkomen te geven in een miniatuur museum. Ik ging aan de slag met foamboard, lijm en  stanleymes om het schaalmodel te verwezenlijken. Al snel bleek dat we behoorlijk wat ruimte nodig hadden om alles te herbergen, er moest immers plaats zijn voor alle collages, sculpturen en zelfs een installatie met bewegend beeld. Zelfs op kleine schaal bleken we behoorlijk ambitieus.


      S: Daarom bracht ik de ochtend ook maar in de kantoortuin van de Avro Tros door om een kort podcast clipje voor de laatste uitzending in elkaar te flansen.…. Ik moet zeggen dat ik even helemaal naadloos opging in mijn rol als kantoorwerker, (incl. het drinken van slappe koffie, de deadline stress, en het gezamenlijk klagen over het weer met mijn nieuwe collega’s) Ik vond het heel tof dat elke dag van de week op deze manier anders was!  Waar ben je eigenlijk het meest trots op als je terugkijkt op een week torenkamer?


      T: Dat we in zo’n korte tijd zoveel werk hebben kunnen produceren, al moet ik misschien zeggen: initiëren. Aangezien eigenlijk nog niets echt af is, maar het was heel fijn te merken dat we gezamenlijk onze energie hebben kunnen bundelen en echt ver zijn gekomen.Wat was jou grootste uitdaging?


      S: Je noemde het al: we hadden amper de tijd om onze ideeën goed uit te werken. Ik vond het wel heel erg moeilijk om dan niet gelijk te kritisch te zijn op mijn ideeën en de resultaten van de dag. Ik heb wel echt van deze week geleerd dat het gewoon essentieel is om direct je eerste ideeën om te zetten in iets ‘echts’, om pas daarna terug te kijken of dat nou een goed idee was!  Wat heeft jou verrast deze week?


      T: Dat het echt van meerwaarde was om een plek (in dit geval Helgoland) van zoveel verschillende kanten te benaderen. Of het nu ging om pure verhaalvertelling (via de podcast), of het oproepen van het gevoel dat de bebouwing en de natuur opriep. Hoe je de geschiedenis die ons fascineert terug kan laten zien aan de kijker. Juist door zoveel te experimenteren met vorm, leken we onszelf te verrassen.


      S: Jaaaa, die diversiteit was erg inspirerend! Misschien ga ik vanaf nu in mijn eigen atelier ook wel met opdracht enveloppen werken.  Gaan we eigenlijk nog door met ons project hierna?


      T: Zeker wel! We moeten ons miniatuur museum nog vervolmaken en daar moet natuurlijk een audiotour bij geinspireerd op de podcast. Volgend Torenkamenkamer festival lijkt me een goede deadline.


      S: en in de tussentijd nog een keer terug naar Helgoland?


      T: Misschien moeten we een expeditie organiseren voor mede Helgoland-obsesievelingen. Architectuur liefhebbers, vogelaars, geschiedkundige, kunstenaars en Radio 4 luisteraars ? 


      S: Haha, een soort Helgoland symposium. 


      T: De 2018 Helgoland summit


      S: Ook nog eens een uitje die vriendelijk is voor de beurs, want de drank is zonder btw. Iedereen kan zich vanaf deze week per mail inschrijven !!


      torenkamer_dag_5 (1 of 6).jpg


      torenkamer_dag_5 (2 of 6).jpg


      torenkamer_dag_5 (3 of 6).jpg


      torenkamer_dag_5 (6 of 6).jpg


      helgoland_laatste (6 of 6).jpg


      helgoland_laatste (3 of 6).jpg


      extrabeelden (2 of 4).jpg


      helgoland_laatste (2 of 6).jpg


      torenkamer_dag_5 (5 of 6).jpg

      Beluisteren
    • Tanja Engelberts & Sander van Wettum - Dag 4

      T: Rise and shine, wakker worden in de torenkamer!


      S: Yes, na de uitzending van Woensdag hebben we een nachtje gelogeerd. Het was een korte nacht (dat luchtbed waar jij op lag klonk als een krakend schip). Mijn ochtend chagrijnigheid was wel snel weg toen we de podcast envelop hadden ‘getrokken’. Ik kon vroeger uren radiootje spelen op de zolder van mijn ouders, nu mocht het eindelijk in het echt.


      T: Toen zaten we ineens in de ochtend een radioshow voor te bereiden op de redactie van een echt radiostation, zonder dat we eigenlijk wisten hoe dat moest. Wat waren onze ideeën voor een podcast over Helgoland eigenlijk?


      S: We hadden al bedacht dat we voor de voorbereidingen weer aan de slag gingen met beeld. Aan de hand van het plattegrond van Helgoland construeerde we een wandeling door ons geheugen en probeerden we op een beeldende manier te vertellen over wat we niet hebben kunnen fotograferen. We mochten de kelderstudio in het Vondel CS gebouw gebruiken, die hebben we toen omgedoopt tot de torenkelder .


      T: Het bleek een stuk lastiger te zijn om met een microfoon voor je gezicht en een cafe vol gasten die naar je kijken, spontaan een beeldend verhaal te vertellen. Dat werd een beetje geforceerd.


      S: We hadden ook bedacht dat we drie gasten gingen interviewen per telefoon, namelijkeen ontdekkingsreiziger, een vogelspotter en mijn Duitse schoonvader… eigenlijk vrij spontaan geregeld, maar alledrie wel met een totaal andere kijk op Helgoland. Dat interviewen ging je wel een stuk makkelijker af!


      T: Het was super om anekdotes te horen over het eiland in de jaren zestig, bv dat het niet opviel dat het toen spik splinter nieuw gebouwd was, of de verbazing van anderen als je verteld waarom we zo gefascineerd zijn door Helgoland. Voor velen blijft het toch gewoon een vakantie eiland met interessante vogels en goedkope drank.


      S: We hadden ook nog audiofragmenten die we op Helgoland hebben opgenomen....we hadden al snel teveel materiaal. Om deze puzzel tot een echte podcast te vormen in een middag was toch iets te ambitieus. Daarom hebben we ons slechts op een enkel interview gericht die we morgen verder afmaken, als voorproefje voor meer.


      T: Morgen avond moeten we dan helaas alweer afscheid nemen van de torenkamer….


      S: Ja, super jammer!! We hadden hier nog wel een maand kunnen doorwerken volgens mij.


      T: Het wordt wel een hele leuke laatste dag, want we gaan de vier opdrachten van de afgelopen dagen bij elkaar brengen in een mini museum en besluiten hoe we verder gaan de na deze week! 


      TORENKAMERDAG4_blog_ (1 of 3).jpg


      TORENKAMERDAG4_blog_ (2 of 3).jpg


      TORENKAMERDAG4_blog_ (3 of 3).jpg

    • Tanja Engelberts & Sander van Wettum - Dag 3

      woensdag 6 september 2017

      Woensdag Collagedag



      S: En? Goede ochtend gehad ?


      T: Vanochtend hebben we de spelregels van onze week aangepast. Helaas gingen niet de schnaps maar een van de enveloppen het raam uit. In plaats van op Vrijdag aan een opdracht te werken hebben we besloten dat we al onze kleine projectjes af gaan maken en een plaats geven in een miniatuur museum. De Torenkamer voelt voor ons als een klein eiland, de concentratie die we hier willen hebben willen we gaan gebruiken om te reflecteren op wat we de dagen ervoor hebben gedaan.


      S: Je leek wel wat teleurgesteld toen je vervolgens de collage opdracht trok….


      T: Ja, eerlijk gezegd had ik zin om iets te doen dat verder buiten mijn straatje lag. Collages maken is bijna een dagelijkse bezigheid voor mij . Het begin van de ochtend was ik erg aan het klooien, concrete ideeën wilde zich niet echt vormen en probeersels pakten niet goed uit. Pas na de lunch kwam er weer wat joie de vivre terug. Letterlijk de geschiedenis uitvegen op foto’s door met zwarte pen de bebouwing weg te halen, of weg te snijden en te vervangen met natuurlijke elementen.  Daarna was geen foto meer heilig, we hebben ongeveer in alles zitten snijden wat op tafel lag, stiekem toch makkelijker met archiefmateriaal dan met je eigen foto’s? 


      S: Ik heb vandaag geen enkele blik geworpen op mijn eigen foto’s, Voor de collage dag had ik mij al voorgenomen dat ik iets ging doen met de foto’s die we op het kleine fotowinkeltje in Helgoland hadden gekocht. Het was een klein, stoffig winkeltje dat tot de nok toe stond volgepakt met oude foto albums. Er waren opvallend veel foto’s van ontploffende bommen en heftige stormen op Helgoland.  Die heb ik toen verzameld. Vandaag heb ik passepartouts voor deze beelden gesneden, die in plaats van het hele beeld telkens maar een klein stukje van de foto tonen. De abstracte rookwolken leken door het kader nog meer op de opspattende golven en andersom - hierdoor ontstond er verwarring waar je naar keek.

      Die abstractie zag ik ook wel terug in de rotspartijen van Helgoland, die op foto’s altijd erg grafisch aandoen. Toen heb ik nog een serie collages gemaakt die dit grafische aspect extra benadrukken door vormen uit te snijden en herhalen.


      T:  Eigenlijk begonnen onze collages toen ineens op elkaar te lijken!


      S: Toen we vanochtend op de fiets zaten vertelde ik je een idee voor de opdracht van Donderdag, jij bleek de avond ervoor precies hetzelfde te hebben bedacht. We hebben nog nooit eerder samengewerkt, dan is het toch wel bizar om te zien hoe je binnen een paar dagen zo op elkaar ingespeeld raakt.


      TORENKAMERDAG3_blog+ (2 of 5).jpg


      TORENKAMERDAG3_blog+ (1 of 5).jpg


      TORENKAMERDAG3_blog+ (2a of 5).jpg


      TORENKAMERDAG3_blog+ (3 of 5).jpg


      TORENKAMERDAG3_blog+ (4 of 5).jpg


      TORENKAMERDAG3_blog+ (5 of 5).jpg

      Beluisteren
    • Tanja Engelberts & Sander van Wettum - Dag 2

      S: We hebben gister nog tot half twaalf aan onze zine gesleuteld - de eerste opdracht - ik vond het een heftige eerste 12 uur in de Torenkamer. Wat vond je van het resultaat toen je vanochtend nog eens terugkeek naar onze zine?

      T: Gister avond hebben we kort voor  de uitzending besloten ‘dit moet het zijn’, terugkijkend kan er natuurlijk heel veel anders, en werken sommige beelden toch niet of zijn juist heel verrassend. Conclusie voor mij was dat het goed is om meteen je ideeën te materialiseren ipv. eindeloos er over na te denken. Ik ben daarom ook blij dat we besloten hebben dat we op Vrijdag geen vijfde opdracht doen, maar die dag nog eens kritisch naar het werk gaan kijken en verbeteringen gaan maken.

      S: Vandaag hebben we  de envelop met de 3D opdracht getrokken, dus een driedimensionale toepassing verzinnen voor ons fotowerk over Helgoland. Iets wat jij eigenlijk standaard doet met je sculpturen en installaties. Zat er wel uitdaging voor jou in deze opdracht?

      T: Eigenlijk was ik een beetje jaloers en verrast door je frisse blik - je ging al gelijk driftig met foamboard in de weer.

      Ik zat op dat moment juist nog te veel aan eerdere projecten te denken en dat blokkeerde mij een beetje. Toen ik eenmaal besloot om de filmpjes te gebruiken van de Helgolandse rotsen en vogels in combinatie met archief beelden leek er toch een interessante spanning te ontstaan en voelde ik me vrijer om te experimenteren met de combinatie van gefotografeerde maquettes en het toevoegen van bewegend beeld in de computer.  Wat heb jij gemaakt?

      S: Ik heb een idee uitgevoerd dat al langer in mijn hoofd zat: namelijk het stapelen van diverse formaten fotopanelen als een soort piramide, waarbij de randen van de foto’s die zichtbaar zijn samen een nieuw beeld vormen. Een beetje als een driedimensionale collage. Toen ik het uitvoerde kwam ik  vrij snel er achter dat dit soort stapeltjes in de ruimte eigenlijk best wel saai waren, dus toen heb ik  een soort verbindend constructies gebouwd uit foambard waarin deze stapeltjes worden opgehangen: een soort container met daarin beelden. Toen ben ik doorgegaan op dat idee en heb nog een constructie proberen te bouwen die een losjes op de architectuur  van Helgoland geïnspireerd was. Jammer genoeg dat de dag zo voorbij vloog, ik heb nog niet echt het gevoel dat het af is.

      
T: Het valt me ook op dat je hele ander beelden hebt gebruikt als gister.

S: Ja, idd. Ik heb vandaag veel meer naar texturen en vormen gekeken, en hoe deze samen een nieuw beeld kunnen vormen. Ik heb minder op de inhoud of het narratief van onze foto’s gelet zoals we dat gister deden.

      T: Het was toch wel een fijne tweede dag in de torenkamer, alleen de Schnaps proeft nog steeds als vloeibare kauwgom.

      TORENKAMERDAG2_ 1.jpg

      TORENKAMERDAG2_ 3.jpg

      TORENKAMERDAG2_ 4.jpg

      TORENKAMERDAG2_ 5.jpg

    • Tanja Engelberts & Sander van Wettum - Dag 1

      maandag 4 september 2017

      T: Maandag: zine dag?! Vat dat eens samen ….

      S: Het begon best gezellig: na het inrichten van ons micro atelier, besloten we dat we elke Torenkamerdag gaan beginnen met een shotje Helgolander Aquavit schnaps en het trekken van een van de enveloppen.

      T: Die enveloppen waren om toch een beetje om een houvast te hebben. Elke dag een opdracht aan onszelf, beetje aki-style, ook om de moed erin te houden. De torenkamer lijkt wel een beetje te klein te zijn voor onze ambitie voor een week: zine, podcast, sculptuur, film en collages…pff…

      S: Precies wat we voor ogen hadden toch? Dat we elke dag sneller maken dan dat we kunnen denken. Als we teveel na gaan denken over wat we willen vertellen dan lopen we een beetje vast. Dat hebben we in ons individuele werk altijd.

      T: Ja en nu proberen we in een week het verhaal uit onze beelden te trekken.Vandaag was een wederzien, een kennismaking met Helgoland

      S: We hadden elkaars foto’s van Helgoland nog helemaal niet gezien. Ik vond het leuk hoe we naar andere dingen in het landschap hebben gezocht.

      T: Ik was vooral geïnteresseerd in hoe de gebouwde geschiedenis bijna verstopt is onder de stenen en gras. In een glooiend groen landschap dat eruit ziet als een golfbaan, maar een duister verleden heeft. Het was een uitdaging om er te fotograferen omdat het zo klein was, in 40 minuten heb je een rondje gelopen.

      S: Ik vond het ook erg moeilijk om tot goede beelden komen, normaal zoek ik in een stad naar abstracte plekken, vaak van beton. Helgoland was eigenlijk gewoon een kneuterig dorp met houten huisjes. Ik heb soms uren rond gelopen zonder mijn camera aan te raken. Veel verhalen van het eiland zijn ook niet zichtbaar op het oppervlakte.

      T: En nu gaan we onze beelden vandaag samenvoegen tot een boekje, voor het eerst dat we ons eigen werk met dat van een ander combineren. Het scheelt natuurlijk dat we samen naar dezelfde plek zijn geweest. In jouw foto’s zit vaak het verhaal in het kader, terwijl ikzelf vaak tot een verhaal kom door materiaal en beeld samen te voegen. Uiteindelijk is het is ook een beetje je eigen beeld loslaten, kijken wat de ander er mee doet. Spannend hoe we dit gaan combineren.

      S: En eigenlijk is een boekje maken nog de makkelijkste opdracht die in de enveloppen zit…. dat beloofd nog wat deze week.

      Tanja_sander_torenkamerdag1_opiumblog (1 of 4).jpg

      Tanja_sander_torenkamerdag1_opiumblog (2 of 4).jpg

      Tanja_sander_torenkamerdag1_opiumblog (3 of 4).jpg

      Beluisteren